Ngày 14-1, Trung tướng Lương Tam Quang, Thứ trưởng Bộ Công an, đã thông tin về vụ việc đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, Hà Nội.

Các đối tượng có kế hoạch chống đối nguy hiểm, manh động

Từ 2017 tới nay, đặc biệt là sau ngày 25-4-2019, khi Thanh tra Chính phủ ban hành Văn bản số 611/TB-TTCP thông báo kết quả rà soát, kiểm tra tính chính xác, hợp pháp của Kết luận thanh tra số 2346/KL-TTTP-P5 ngày 19-7-2017 của Thanh tra TP Hà Nội​, tình hình an ninh-trật tự tại xã Đồng tâm tiếp tục diễn biến phức tạp, trong đó tổ Đồng Thuận đã tổ chức phản đối quyết liệt kết luận thanh tra, các đối tượng trong tổ này tuyên bố sẵn sàng "đổ máu để giữ đất"; chuẩn bị lựu đạn, bom xăng, các loại vũ khí tự chế để đối phó với lực lượng chức năng.

Bộ Công an thông tin diễn biến vụ việc xảy ra ở Đồng Tâm sáng 9-1 - Ảnh 1.

Lực lượng chức năng bảo vệ hiện trường nơi xảy ra vụ việc - Ảnh: TTXVN

Khi Thanh tra Chính phủ tổ chức thông báo Kết luận thanh tra vào ngày 25-11-2019 tại huyện Mỹ Đức, các đối tượng cầm đầu tổ Đồng Thuận tập trung đông người tại trụ sở xã Đồng Tâm để phản đối, đe dọa bằng lời nói và vũ lực đối với những người ủng hộ; chuẩn bị các tình huống đối phó với lực lượng chức năng với ý đồ bắt giữ lực lượng xây dựng tường rào sân bay Miếu Môn, gây cháy trụ sở xã Đồng Tâm, bắt giữa cán bộ xã.

Trung tướng Lương Tam Quang cho biết trước tình hình trên, lực lượng Công an đã có chuẩn bị để ngăn chặn ý đồ xấu của các đối tượng trong tổ Đồng Thuận.

Căn cứ Kết luận thanh tra của Thanh tra Chính phủ, phương án xây dựng tường rào bảo vệ sân bay Miếu Môn của Bộ Quốc phòng và việc ngày 31-12-2019, lực lượng của Bộ Quốc phòng triển khai xây dựng tường rào bảo vệ sân bay Miếu Môn, Công an TP Hà Nội đã triển khi các phương án bảo vệ, đảm bảo trật tự an ninh.

Trong khi đó, các đối tượng trong tổ Đồng Thuận đã tổ chức gây rối, ngăn chặn để ngăn cản hoạt động tường rào sân bay Miếu Môn. Các đối tượng chuẩn bị khi xây dựng tới khu vực ranh giới xã Đồng Tâm sẽ chống đối quyết liệt lực lượng chức năng bằng bom xăng, bùi nhùi, dao phóng lợn… Đồng thời, tổ chức tụ tập kéo tới trụ sở xã Đồng Tâm, nhà cán bộ… Các đối tượng dựng lều bạt, cảnh giới ở cổng ra vào sân bay Miếu Môn. Nếu cho lực lượng xây dựng tường rào, các đối tượng sẽ cho nổ cây xăng Miếu Môn; gây áp lực nhà cán bộ xã, thậm chí có kế hoạch bắt giữ người già, trẻ em để gây áp lực ngăn cản việc triển khai xây dựng tường rào

Bộ Công an đã chỉ đạo Công an TP Hà Nội xây dựng các phương án bảo vệ, đảm bảo trật tự an ninh từ cấp độ thấp đến cao, trong đó cao nhất là phương án bảo đảm an ninh trật tự khi xây dựng tường rào tới ranh giới đất xã Đồng Tâm, khu đất Đồng Sênh.

Theo Kế hoạch, sáng ngày 9-1, lực lượng quân đội triển khai xây dựng tường rào tới đất Đồng Sênh. Trên cơ sở kế hoạch, với sự hỗ trợ một số đơn vị của Bộ Công an, Công an TP Hà Nội đã triển khai các chốt để đảm bảo an toàn trụ sở xã Đồng Tâm, nhà cán bộ xã và người dân trong xã Đồng tâm, trong thôn Hoành, xã Đồng Tâm. Trong đó, xác định có hơn 20 đối tượng là trọng điểm. "Việc triển khai lực lượng là để đảm bảo an toàn để xây dựng tường rào sân bay Miếu Môn, đảm bảo an toàn cho trụ sở xã, cán bộ, người dân; kiềm chế các đối tượng sử dụng lựu đạn manh động ra nơi xây dựng ở Đồng Sênh, nên lực lượng công phải triển khai từ sớm vào chốt để đảm bảo an toàn. Việc triển khai lực lượng là căn cứ theo đúng các quy định pháp luật liên quan" - Trung tướng Lương Tam Quang nêu rõ.

Thứ trưởng Lương Tam Quang cho biết khi tổ công tác đang triển khai các chốt đảm bảo an ninh trật tự ở thôn Hoành, khoảng hơn 20 đối tượng đã tấn công bằng lựu đạn, bom xăng, vũ khí thô sơ như dao phóng lợn… Tổ công tác đã tuyên truyền, dùng loa phát kêu gọi nhưng các đối tượng vẫn tiếp tục tấn công và rất manh động. Các đối tượng này sau đó vào các gia đình Lê Đình Kình, Lê Đình Công, Lê Đình Chức, lên các tầng cao 2-3 để cố thủ và tiếp tục tấn công lực lượng công an.

Theo đúng phương án, khi tình huống xảy ra, tổ công tác đã triển khai ứng phó. Trong đó, khi tổ công tác tới chốt 16 ở cổng làng thôn Hoành, các đối tượng đã sử dụng lựu đạn tấn công tổ công tác. Theo quy định pháp luật, khi các đối tượng chống đối người thi hành công vụ, lực lượng thi hành công vụ có quyền bắt giữ đối tượng chống đối.

3 cán bộ, chiến sĩ công an hy sinh khi truy bắt đối tượng chống đối

Khi các đối tượng ném quả lựu đạn đầu tiên, lựu đạn nổ nhưng nhờ có phương án nên không gây thương vong. Tuy nhiên, trong quá trình truy đuổi 3 đối tượng dùng lựu đạn ném vào tổ công tác xong chạy vào nhà, tổ công tác do Thượng tá Nguyễn Huy Thịnh, Phó trung đoàn trưởng Trung đoàn Cảnh sát cơ động (CSCĐ) Thủ đô E22, Bộ Tư lệnh CSCĐ, Bộ Công an, chỉ huy đã truy đuổi các đối tượng ném lựu đạn vào tổ công từ nhà Lê Đình Chức chạy sang sang nhà Lê Đình Hợi. Sở dĩ trong tổ công tác có chiến sĩ cảnh sát PCCC là do các đối tượng chống đối có sử dụng bom xăng.

Bộ Công an thông tin diễn biến vụ việc xảy ra ở Đồng Tâm sáng 9-1 - Ảnh 2.

Lựu đạn, bom xăng và nhiều hung khí các đối tượng dùng để chống lực lượng chức năng - Ảnh: TTXVN

Khi truy bắt từ nhà đối tượng Chức sang nhà đối tượng Hợi, giáp hai nhà này có hố kỹ thuật sâu gần 4 m, 3 cán bộ chiến sĩ tổ công tác đã bị thương và ngã xuống hố kỹ thuật, phía dưới hoàn toàn không có chông, lập tức các đối tượng đổ xăng từ các chai bom xăng ra can rồi tưới xuống và đốt dưới sự chỉ đạo của Lê Đình Kình.

Tổ công tác sau đó đã buộc phải trấn áp, nổ súng cảnh cáo, và thực hiện sự trấn áp có tính sát thương cao với các đối tượng chống đối; bắt giữ tất cả các đối tượng có hành vi chống đối, với khoảng 30 người; thu giữ 80 quả lựu đạn. Đối tượng Lê Đình Kình sau khi ném 1 quả lựu đạn không nổ trên tay vẫn còn một quả lựu đạn khác.

Lực lượng Công an sau đó cùng VKS đã khám nghiệm hiện trường, hiện đang tiếp tục còn truy xét các đối tượng cung cấp vật liệu nổ.

Hiện nay, sau khi rà phá bom mìn đã đảm bảo hoạt động bình thường của người dân xã Đồng Tâm.

Cơ quan CSĐT Công an TP Hà Nội sau đó đã khởi tố vụ án. Tiếp đó, ngày 13-1, Cơ quan CSĐT Công an TP Hà Nội đã khởi tố 20 đối tượng về tội giết người, 20 đối tượng về tội cố ý gây thương tích.

Thứ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang cho biết có những đối tượng trước đây tích cực tham gia trong tổ Đồng Thuận, nhưng sau nghe tuyên truyền, giải thích đã nhận ra hành vi sai trái của mình và ra tự thú, tích cực khai báo các hành vi chống đối với sự chỉ đạo của Lê Đình Kình.

Qua tài liệu thu thập được thấy các tổ chức hoạt động lưu vọng, phần tử chống đối trong nước đã hướng dẫn các đối tượng chống đối ở xã Đồng Tâm đối phó với lực lượng chức năng, như hướng dẫn làm thuốc nổ, làm bom xăng, lợi dụng sự việc để mua vũ khí… Các đối tượng khi chống đối trước đây đều gắn với mác "đại diện cho dân Đồng Tâm".

Cũng qua những tài liệu thu thập được đã phát hiện gần 50% tiền quyên góp được là chia cho bố con Lê Đình Kình, một số rất ít chia cho tổ Đồng Thuận sử dụng. Lực lượng chức năng đang tiếp tục làm rõ việc quyên góp tiền cho tổ Đồng Thuận.

Lãnh đạo Bộ Công an khẳng định lực lượng chức năng sẽ tiếp tục đấu tranh truy ra tất cả các đối tượng liên quan vụ việc đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại xã Đồng Tâm sáng ngày 9-1.